Krajowa Spółka Cukrowa S.A.

Przejdź do wybranego podserwisu

Wszystkie aktualności

Wszystkie aktualności z serwisu plantatorskiego.

Treść

Zbilansowane nawożenie azotem

Dział ds. Agrotechniki KSC S.A., na podstawie wieloletnich doświadczeń dotyczących optymalizacji nawożenia buraka cukrowego azotem powadzonych wraz z Instytutem Hodowli i Aklimatyzacji Roślin, zaleca swoim plantatorom bardzo racjonalne podejście do ustalania wielkości stosowanego nawożenia azotowego, a zwłaszcza nawożenia pogłównego.

Prawdą jest, że azot jest podstawowym pierwiastkiem plonotwórczym i nie można dopuścić do sytuacji, w której rośliny cierpią na jego niedobór. Na uwagę zasługuje fakt, że zbyt niskie zaopatrzenie buraków w azot zdarza się w praktyce niezmiernie rzadko. Często natomiast burak nawożony jest azotem nieco na wyrost, co nie przekłada się na jakość i wielkość uzyskiwanego plonu oraz nie ma uzasadnienia ekonomicznego.

Nadmierne nawożenie azotem wpływa na wzrost podatności buraka na porażenie przez choroby i szkodniki oraz uszkodzenia mechaniczne. Przenawożone rośliny rozwijają nadmierny aparat liściowy i uzyskują dojrzałość technologiczną z opóźnieniem. Utrudnia to uzyskanie plonu o najwyższej jakości, tj. o wysokiej polaryzacji i niewielkiej zawartości substancji melasotwórczych. Wysokiej jakości plon można uzyskać tylko wtedy gdy nawożenie jest odpowiednio zbilansowane, gdyż zarówno niedobór, jak i nadmiar azotu oraz innych pierwiastków działają niekorzystnie na rośliny.

Na podstawie uzyskanych wyników badań zaleca się, by na glebach o średniej zasobności nie przekraczać dawki 100-120 kg N/ha. Większe dawki azotu nie skutkują istotnym wzrostem plonu cukru technologicznego, a jednocześnie przyczyniają się do pogorszenia jakości surowca na skutek wzrostu zawartości azotu α-aminowego i spadku polaryzacji. W przypadku azotu stosowanego pogłównie bardzo istotna jest optymalna dawka i właściwy termin. Planując zastosowanie drugiej dawki azotu należy uwzględnić zapotrzebowanie roślin na ten składnik zależne od stanowiska i obsady, ale także w znacznym stopniu od panujących warunków pogodowych. 

Maksymalna dawka azotu stosowanego pogłównie nie powinna przekraczać 50 kg N/ha. Na stanowiskach o średniej zasobności zaleca się obniżenie pogłównej dawki azotu lub całkowitą z niej rezygnację, szczególnie w przypadku plantacji o zredukowanej obsadzie roślin (na skutek działania suszy, przymrozków, silnych wiatrów lub żerowania szkodników). Nawożenie azotem przy deficycie opadów powoduje, że składnik ten tylko w niewielkim stopniu pobierany jest przez korzenie roślin. Znaczna ilość azotu jest bezpowrotnie tracona, gdyż część odparowuje, a pozostała ilość kumuluje się na niewielkiej głębokości w glebie. Buraki chcąc pobrać taki azot tworzą płytko sięgające, rozwidlone korzenie. Słabo rozwinięty system korzeniowy sprawia, że w okresach niedoboru wody roślina nie jest w stanie pobrać wody i składników pokarmowych z głębszych warstw gleby.

Wyniki badań prowadzonych przez Dział Agrotechniki KSC S.A. potwierdziły, że w glebie ze stanowisk po uprawie buraków znajduje się znaczna ilość niewykorzystanego azotu, który w okresie jesienno-zimowym wypłukiwany jest w głębsze warstwy gleby i do wód gruntowych. Ten niewykorzystany przez buraki azot przekłada się bezpośrednio na straty finansowe poniesione przez plantatora, a wynikające ze stosowania zbyt wysokich dawek nawozów i  nadmiernych wydatków poniesionych na nawozy azotowe. Dodatkowo należy pamiętać, że obowiązująca aktualnie Dyrektywa Azotanowa mająca na celu ochronę wód gruntowych i powierzchniowych przed zanieczyszczeniami azotanami pochodzącymi z nawozów nakłada na rolników obowiązek prowadzenia nawożenia azotowego w sposób nie zagrażający środowisku naturalnemu. Taki sposób postępowania możliwy jest tylko przy zachowaniu zrównoważonego nawożenia azotowego.

« wstecz